Slikarstvo dramatike i strasti

Maj — jun 2010. godine

Reč autora

Podstrek za uobličavanje tematske izložbe „Slikarstvo dramatike i strasti” bila je moja duboka intimna potreba, ne toliko da dam hronološki presek Konjovićevog stvaralaštva tokom više od dve decenije (najzrelijeg stvaralačkog perioda), koliko da pokušam da predstavim put dešifrovanja njegovih silovitih poteza, čistote likovnog izraza, vatre, strasti, revolta i bunta, koji su rezultirali nastankom dramatičnih vojvođanskih pejzaža.

Težnja prema drugačijem izrazu u Konjovićevom slikarstvu uočljiva je još u „kolorističkom radoblju”. Delimično napuštanje predmetnosti i figurativnog, i transponovanje kompozicije, oblika i forme, gde viđeno postaje samo podsticaj, nagoveštava novu etapu u Konjovićevom stvaralaštvu.

Žito i jablanovi (1972)

Prezentovana dela, nastala u periodu od 1960. do 1962, pa do 1985. godine, intenzivnog kolorita i snažnog ritma, uzbudljiva i napeta, silovitih poteza, gde je predmet sveden do simbola, znaka i asocijacije i aluzije, uobličava „asocijativni period”.

Stvoriti svoje vizije na svom tlu, bila je stalna potreba Konjovićevog likovnog izražavanja. Kako reče maestro:

„Vojvodinu slikam ne kako je drugi vidi, već kako je ja osećam…”
(Intervju, Mladost, 26. XI 1958.)

Nebojša Vasić, akademski slikar

Uzburkani horizonti

Kao jednu od mnogih dragih uspomena iz detinjstva provedenog u Somboru nosim susret sa slikama Milana Konjovića, i kasniji susret sa samim Konjovićem. Danas, sa distance od nekoliko decenija, shvatam da je uzbuđenju koje donosi slikarstvo seme posejano upravo u Somboru koji je u vreme mog odrastanja važio za grad slikara, što je u velikoj meri odredilo i moje potonje školovanje i interesovanja. Sada, kroz ove redove i priliku koja mi je data misteriozno se vraćam u detinjstvo, dok me dečačka ustreptalost pred delima likovne umetnosti ne napušta.

Žito, pomračenje Sunca (1973)

Pejzaži ove postavke su prethodno rečeno samo potvrdili. Motiv nije jedina nit koja povezuje ovu postavku u homogenu celinu. Važnijom mi se čini ona komponenta koja je obeležila najveći deo Konjovićevog opusa, a to je svesno izbegavanje faktografskog, mimetičkog principa. Postavka ističe ono tipično za Konjovićevo slikarstvo, izlivanje ekstatičke slike na slikanu površinu, i jasno potvrđuje da su ove slike eho psihološkog ili unutarnjeg pejzaža, bez obzira na polazne tačke ili inspiraciju u slikarevom okruženju. Da je inspirativni proces jedan složen ego-sistem, ponekad samoobmanjujuć, ali uvek sa polazištem i ishodištem u samom stvaraocu, potvrđuje i Konjović. Takođe, na izloženim delima čitljiv je njegov afektivni ritual slikanja ali istovremeno i njegovo samodisciplinovanje erupcije u organizaciji slike.

Zrelo žito, padina, kukuruz (1980)

Kod Konjovića, poznato je nema ravnih linija karakterističnih za vojvođanski pejzaž, pa činjenica da je Sombor svojim laganim ritmom iznedrio jednog od najžustrijih srpskih ekspresionista dodaje ovoj izložbi i začin duhovitosti. Izložena dela mogu se posmatrati i kao iskorak ka apstraktnom slikarstvu, ali kao da nije bilo ni hrabrosti ni želje da se preko granice dublje zakorači i zaplovi predelima čiste spiritualizacije realnosti. Svakako, Konjovićev ostanak u sopstvenim sigurnim vodama ekspresionizma ne umanjuje njegov značaj i nadam se da će budući istraživači Konjovićevog dela biti jednako beskompromisni kao i njegovo slikarstvo.

Igor Ril, istoričar umetnosti

Suvenirnica

Publikacije
Publikacije